Pam rydyn ni'n gofyn am eich barn?

Mae Cyngor Sir Powys yn cynnal ymgynghoriad cyhoeddus rhwng 8 Gorffennaf 2026 a 19 Awst 2026, i roi cyfle i aelodau o'r cyhoedd, partïon â diddordeb a rhanddeiliaid ddweud eu dweud ar ddyfodol Cynllun Premiwm y Dreth Cyngor mewn perthynas ag eiddo gwag hirdymor ym Mhowys.

Gall cartrefi gwag hirdymor danseilio cymdogaethau a chynaliadwyedd cymunedol, yn enwedig mewn ardaloedd gwledig, trwy gyfrannu at ddirywiad, lleihau cydlyniant, a chyfyngu ar gymorth i wasanaethau lleol. Mae angen sylweddol a pharhaus ym Mhowys ar gyfer tai, gyda'r galw am dai fforddiadwy yn fwy na'r cyflenwad mewn llawer o gymunedau gwledig. Mae eiddo gwag hirdymor yn cynrychioli ased sylweddol sy'n cael ei danddefnyddio ac a allai helpu i ddiwallu anghenion lleol yn fwy cynaliadwy. 

Mae Rheoliadau'r Dreth Cyngor (Anheddau Gwag ac Anheddau Gwag Hirdymor a Feddiannir yn Gyfnodol) (Cymru) 2022 yn caniatáu i awdurdodau lleol godi uchafswm premiwm y Dreth Cyngor ar eiddo gwag hirdymor o hyd at 300%, uwchlaw cyfradd safonol y Dreth Cyngor ar eiddo gwag hirdymor. Gall awdurdodau lleol nodi canrannau gwahanol yn seiliedig ar hyd y cyfnod y maent wedi bod yn wag. Mae hyn yn galluogi awdurdodau lleol i gymryd agwedd cam wrth gam, gyda chynnydd graddol yn cael ei gyflwyno dros amser. Cyflwynodd Cyngor Sir Powys bremiwm gwag hirdymor o 50% yn 2017 a chafodd ei adolygu a'i gynyddu i 100% o 1 Ebrill 2023.

Ar hyn o bryd codir premiwm gwag hirdymor y Dreth Cyngor ar eiddo nad ydynt yn cael eu defnyddio fel unig neu brif breswylfa rhywun oherwydd ei fod yn eiddo gwag hirdymor sy'n cael ei ddiffinio fel un sydd wedi bod yn wag ac heb gael preswylydd ers dros flwyddyn.

Nid yw pob eiddo sy'n dod i'r categori uchod yn talu premiwm ac mae'r cynllun yn darparu eithriadau cyfyngedig (cyfuniad o amser cyfyngedig ac amhenodol) lle na fyddai'r premiwm yn berthnasol. Gellir gweld manylion yr eithriadau i bremiymau'r Dreth Cyngor ar: https://cy.powys.gov.uk/article/3078/Premiymau-Treth-y-Cyngor

Mae'r dadansoddiad diweddaraf o eiddo yn dangos bod cyfanswm o 897 eiddo gwag hirdymor yn destun tâl premiwm gwag hirdymor y Dreth Cyngor, sy'n cyfateb i 1.3% o'r holl eiddo domestig ym Mhowys (67,445) sy'n rhwymedig i dalu premiwm.

Isod mae dadansoddiad o'r cyfnod y mae'r eiddo hyn wedi bod yn wag ac heb eu dodrefnu:

Wrth ystyried a ddylid diwygio'r lefelau premiwm, bwriedir i'r disgresiwn a roddir i awdurdodau lleol godi premiwm fod yn offeryn i:

• Ddod â chartrefi gwag hirdymor yn ôl i ddefnydd i ddarparu cartrefi diogel a fforddiadwy; a
• Chynyddu'r cyflenwad o dai fforddiadwy a gwella cynaliadwyedd cymunedau lleol a'r economi.

Mae'r ymatebion rydych chi'n eu darparu yn gwbl ddienw a dim ond ychydig funudau o'ch amser y bydd yr holiadur ar-lein yn cymryd i'w gwblhau.

Dweud eich dweud

Gallwch adael eich adborth ar-lein drwy ein harolwg isod drwy glicio botwm 'CWBLHAU'R FFURFLEN'.

Mae copïau papur o'r arolwg ar gael i'w lawrlwytho neu gellir eu casglu o'ch llyfrgell leol. Dychwelwch ffurflenni wedi'u llenwi at staff y llyfrgell, neu sganiwch a'u hanfon drwy e-bost at haveyoursay@powys.gov.uk(Dolen allanol).

Y dyddiad cau ar gyfer ymateb yw 19 Awst 2026.